Η ακεταμινοφαίνη, επίσης γνωστή ως παρακεταμόλη και ευρέως πωλούμενη με τις εμπορικές ονομασίες Tylenol και Panadol κλπ, μπορεί επίσης να αυξήσει την τάση για ριψοκίνδυνες επιλογές, σύμφωνα με μια μελέτη του 2020 που μέτρησε τις αλλαγές στη συμπεριφορά των ανθρώπων όταν βρίσκονταν υπό την επίδραση αυτού του κοινού φαρμάκου που διατίθεται χωρίς συνταγή.
«Η παρακεταμόλη φαίνεται να μειώνει το αίσθημα του αρνητικού συναισθήματος όταν κάποιος σκέφτεται επικίνδυνες δραστηριότητες και έτσι μειώνεταο η αίσθηση του φόβο», εξήγησε ο νευροεπιστήμονας Baldwin Way από το Πολιτειακό Πανεπιστήμιο του Οχάιο. (Δείτε ΕΔΩ αναλυτικά)
«Με άλλα λόγια η μειωμένη αντίληψη του κινδύνου και η αυξημένη τάση για ριψοκίνδυνες επιλογές θα μπορούσαν να έχουν σημαντικές επιπτώσεις στην κοινωνία», δήλωσε.
Τα ευρήματα αυτά προστίθενται σε ένα αυξανόμενο σύνολο ερευνών που υποδηλώνουν ότι οι επιδράσεις της παρακεταμόλης στη μείωση του πόνου επεκτείνονται και σε διάφορες ψυχολογικές διεργασίες, μειώνοντας την ευαισθησία στον συναισθηματικό πόνο, μειώνοντας την ενσυναίσθηση, ακόμη και τις γνωστικές λειτουργίες.
Με παρόμοιο τρόπο, η έρευνα υποδηλώνει ότι η συναισθηματική ικανότητα των ανθρώπων να αντιλαμβάνονται και να αξιολογούν τους κινδύνους μπορεί ενδεχομένως να αλλοιώνεται ή να επηρεάζεται όταν λαμβάνουν το συγκεκριμένο φάρμακο.
Πώς πραγματοποιήθηκε η μελέτη
Σε μια σειρά πειραμάτων με τη συμμετοχή περισσότερων από 500 φοιτητών πανεπιστημίου, ο Way και η ομάδα του μέτρησαν πώς μια εφάπαξ δόση 1.000 mg (η μέγιστη συνιστώμενη δόση για έναν ενήλικα) που χορηγήθηκε τυχαία σε συμμετέχοντες επηρέασε τη ριψοκίνδυνη συμπεριφορά τους, συγκριτικά με ένα εικονικό φάρμακο που δόθηκε σε μια ομάδα ελέγχου.
Σε κάθε ένα από τα πειράματα, οι συμμετέχοντες έπρεπε να φουσκώσουν ένα εικονικό μπαλόνι σε μια οθόνη υπολογιστή, με κάθε φούσκωμα να τους αποφέρει φανταστικά χρήματα.
Οι οδηγίες τους ήταν να κερδίσουν όσο το δυνατόν περισσότερα φανταστικά χρήματα φουσκώνοντας το μπαλόνι όσο περισσότερο μπορούσαν, αλλά να προσέξουν να μην το σκάσουν, καθώς σε αυτή την περίπτωση θα έχαναν τα χρήματα.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι φοιτητές που είχαν λάβει ακεταμινοφαίνη έδειξαν σημαντικά μεγαλύτερη τάση για ρίσκο κατά τη διάρκεια του πειράματος, σε σύγκριση με την πιο προσεκτική και συντηρητική ομάδα του εικονικού φαρμάκου.
Συνολικά, όσοι είχαν λάβει παρακεταμόλη φούσκωσαν (και έσκασαν) τα μπαλόνια τους περισσότερες φορές από την ομάδα ελέγχου.
Παρ' όλα αυτά, οι ερευνητές αναγνώρισαν ότι οι φαινομενικές επιδράσεις του φαρμάκου στη ριψοκίνδυνη συμπεριφορά θα μπορούσαν επίσης να ερμηνευθούν μέσω άλλων ψυχολογικών διεργασιών, όπως η μείωση του άγχους.
«Μπορεί, καθώς το μπαλόνι μεγαλώνει, όσοι βρίσκονται στην ομάδα του εικονικού φαρμάκου να αισθάνονται αυξανόμενο άγχος για το ενδεχόμενο να σκάσει» εξήγησαν οι ερευνητές.
«Όταν το άγχος γίνει υπερβολικό, σταματούν τη δοκιμή. Η ακεταμινοφαίνη μπορεί να μειώνει αυτό το άγχος, οδηγώντας έτσι σε μεγαλύτερη διάθεση για ρίσκο».
Η διερεύνηση τέτοιων ψυχολογικών εναλλακτικών εξηγήσεων για το φαινόμενο, καθώς και η μελέτη των βιολογικών μηχανισμών που ευθύνονται για τις επιδράσεις της ακεταμινοφαίνης στις επιλογές των ανθρώπων σε παρόμοιες καταστάσεις, θα πρέπει να αποτελέσουν αντικείμενο μελλοντικής έρευνας, όπως ανέφερε η ομάδα.
Παρά τις πιθανές επιδράσεις της ακεταμινοφαίνης στην αντίληψη του κινδύνου, το φάρμακο παραμένει ένα από τα πιο σημαντικά και ευρέως χρησιμοποιούμενα φάρμακα στον κόσμο, καθώς θεωρείται βασικό φάρμακο εγκεκριμένο από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας.
ΕΔΩ ολόκληρη μελέτη